Hoe zorg efficiënter en nauwkeuriger kan worden geïndiceerd

Stel je voor: mevrouw Jansen, 43 jaar, heeft vorig jaar september een dwarsleasie opgelopen tijdens het surfen. Mevrouw vraagt voor het eerst een Persoonsgebonden Budget (PGB) aan om haar zorg zelf te kunnen regelen. Na een uitvoerig gesprek met de verpleegkundige komt de zorgvraag op tafel: hoeveel tijd is er per dag nodig voor de zorg? De verpleegkundige schat 45 minuten voor douchen, afdrogen en aankleden. Maar mevrouw Jansen is het daar niet mee eens. Haar ervaring leert haar dat ze hier minimaal 90 minuten voor nodig heeft. Na de nodige discussie, wordt een compromis bereikt: 60 minuten.

Zo gezegd, zo gedaan. De indicatie wordt opgesteld en naar de verzekeraar gestuurd. Na zeven weken komt de reactie van de verzekeraar: “60 minuten voor douchen en aankleden? Belachelijk! Dat kan toch ook wel in 30 minuten?” Wederom volgt een hoop discussie. De verpleegkundige doet haar best om de zorgvraag zo goed mogelijk te onderbouwen, maar het blijft een lastige situatie.

Dit laat duidelijk zien hoe de indicatieverpleegkundige zich vaak tussen twee vuren bevindt: aan de ene kant de zorgvrager die vindt dat de tijd te kort is, aan de andere kant de verzekeraar die de zorgvraag als te uitgebreid beschouwt.

Het verschil met Zorg In Natura

Bij Zorg In Natura (zorg geleverd door een thuiszorgorganisatie) is het heel normaal dat de verpleegkundige input krijgt over de geleverde zorg. Het team van verzorgenden rapporteert dagelijks over de zorg; wat gaat er goed, wat kan de client zelf, wat kan er beter, etc.

Toch is dit bij PGB niet het geval. De verpleegkundige moet af gaan op de informatie die zij krijgt tijdens het anamnesegesprek.

Maar waarom zou dat niet anders kunnen? Waarom wordt er bij PGB niet standaard meegekeken met de zorgmomenten? Meekijken kan namelijk veel voordelen opleveren voor zowel de zorgvrager, de indicatieverpleegkundige, als de verzekeraar.

Laten we eens kijken naar de voordelen:

Duidelijkheid over de zorgduur

Door mee te kijken met de zorg kan de indicatieverpleegkundige exact zien hoeveel tijd bepaalde handelingen daadwerkelijk in beslag nemen. Het is niet langer een schatting van 30, 45 of 60 minuten voor het douchen of aankleden. Dit zou kunnen zorgen voor een kostenbesparing voor de verzekeraars.

Minder discussie met de zorgvrager

Als de indicatieverpleegkundige daadwerkelijk meekijkt, is er geen ruimte meer voor onduidelijkheid. De zorgvrager heeft dan met eigen ogen kunnen zien hoe lang bepaalde handelingen duren, wat leidt tot minder discussie over de tijdsduur van zorg.

Snellere opsporing van fraude

Wanneer de indicatieverpleegkundige meekijkt tijdens een zorgmoment, kan hij of zij snel opmerken of de zorgverlener vertrouwd is met de handelingen en of het zorgmoment efficiënt wordt uitgevoerd.

Wanneer de zorgverlener de juiste materialen direct bij de hand heeft en de handelingen snel en doelmatig uitvoert, duidt dit erop dat de zorgverlener goed voorbereid is en weet wat er moet gebeuren, wat aangeeft dat de zorgverlening regelmatig en op de juiste manier plaatsvindt.

Maar, als de zorgverlener moeite heeft om bijvoorbeeld de juiste zeep of handdoeken te vinden, vaak zoekt naar materialen of niet helemaal zeker lijkt van de benodigde handelingen, kan dit wijzen op een zorgmoment dat minder regelmatig, of zelfs helemaal nooit, wordt uitgevoerd

Verbetering van de zorgkwaliteit

Voor de zorgvrager kan het meekijken een kans zijn om tips en aanwijzingen te krijgen over hoe de zorg efficiënter en ergonomischer uitgevoerd kan worden. “Misschien kunt u een krukje gebruiken om de steunkousen makkelijker aan te trekken” of “Ik zie dat u zich volledig laat wassen, maar waarschijnlijk kunt u zelf uw gezicht al prima wassen.” Dergelijke adviezen kunnen de zorg verbeteren, de zelfredzaamheid van de zorgvrager bevorderen en zelfs de zorgbehoefte verlagen.

Positieve ervaringen bij IndicatieNederland

Bij IndicatieNederland wordt sinds enkele maanden op aanvraag mee gekeken met zorgmomenten. De nadruk ligt niet op het uitvoeren van de zorg door de indicatieverpleegkundige, maar op het meekijken terwijl de zorg door de reguliere zorgverlener wordt uitgevoerd. Dit heeft tot veel positieve reacties geleid van zowel zorgvragers als verzekeraars. Zelfs bij zorgvragers die zich ongemakkelijk voelen over het idee van iemand die meekijkt – bijvoorbeeld vanwege schaamte of een verleden van misbruik – wordt deze benadering succesvol toegepast, waarbij de zorgvrager gedeeltelijk gekleed blijft.

De zorgvragers geven aan het fijn te vinden dat er eindelijk iemand meekijkt en hen tips geeft om de zorg te vergemakkelijken. Voor de verzekeraars heeft het meekijken geleid tot een beter onderbouwde zorgvraag en efficiëntere zorg, wat uiteindelijk resulteert in lagere kosten.

De sleutel tot efficiëntere zorg en minder discussie

Meekijken met zorgmomenten biedt een breed scala aan voordelen voor zowel zorgvragers, zorgverleners, als verzekeraars. Het leidt tot een duidelijker inzicht in de benodigde zorgtijd, voorkomt discussies, en kan zelfs fraude sneller aan het licht brengen. Bovendien verbetert het de zorgkwaliteit en ondersteunt het de zorgvrager in hun zelfredzaamheid.

Het is tijd om deze praktijk meer te omarmen en misschien zelfs verplicht te stellen: minstens één keer per jaar meekijken met zorgmomenten, zodat iedereen – van de zorgvrager tot de verzekeraar – duidelijk weet waar ze aan toe zijn.